ine voets – groene gedachten


De Getijden – waardevolle bomen

Start project

In het vroege voorjaar van 2016 waren er voldoende kandidaten om het avontuur aan te gaan om samen 17 woningen te bouwen. In de allereerste vergadering werden werkgroepen geformeerd waaronder Energie, Communicatie en Gemeenschappelijke Ruimten en Omgeving (GRO). Over deze laatste groep had ik de leiding. De eerste bijeenkomst met de leden van onze werkgroep  was op het schoolplein om de sfeer te proeven en op te snuiven en het schoolgebouw en de omgeving aandachtig in ons op te nemen.

Waardevolle bomen

Temidden van de oneindige grijze stoeptegels, stonden 5 grote lindebomen en een kastanje op het achterterrein. Er lag een Bomen Effect Analyse (BEA) voor, dat was gemaakt door Boomtotaalzorg in opdracht van de gemeente Nijmegen, waarbij uitvoerig de bovengrondse en ondergrondse conditie in kaart was gebracht. De kwaliteit van de meeste bomen bleek matig, hetgeen betekent dat de geschatte levensverwachting 10 jaar is. Gemeente Nijmegen had ons opgedragen deze bomen te behouden en dat bleek een enorme uitdaging: de bomen moesten goed beschermd zijn tijdens de sloop- en bouwwerkzaamheden en er moesten betere groeivoorwaarden geschapen worden. Op het voorterrein stond een enorme Amerikaanse eik waarvan de conditie wel goed te noemen was.

Nieuwe bomen

Helaas moest een linde wijken voor nieuwbouw op het achterterrein en kregen we een herplantplicht opgelegd van 4 bomen in de voortuinen aan de Veldstraat. De bomen moesten én samengaan met de nieuwbouw-woningen én qua volume passen én in het straatbeeld. Uiteindelijk kwam ik uit op de zuilvormige Magnolia kobus ‘Isis’ vanwege de frisgroene bladeren en de prachtige bloemen: elke dag ontluikt er één. De Magnolia staat niet alleen voor schoonheid maar ook voor volharding: symbool voor het uiteindelijke resultaat van het project waarbij regelmatig doorzettingsvermogen gevraagd werd. Samen hebben de bewoners ze in het afgelopen voorjaar op een zonnige dag geplant. Prachtige, al volop bloeiende bomen die we al eerder bij Boomkwekerij Albert Leemreize hadden gereserveerd.

 



Klimaatadaptief en Collectief Particulier Opdrachtgeverschap

Klimaatadaptief

We kunnen er niet meer omheen; aanpassing aan het veranderde klimaat – erg warme perioden en hevige stortbuien – heeft de hoogste prioriteit. Ook als het een relatief klein stukje Nijmegen betreft, zeker als het gaat om de transformatie van een zeer stenig schoolplein en ook als er 27 bewoners c.q. opdrachtgevers erbij zijn betrokken. Het grootste project voor mij qua tijd, intensiviteit en innovativiteit.

 

24.500 Stoeptegels en 27 opdrachtgevers

Daar lagen ze dan: 24.500 stoeptegels die tesamen met vele bouwsels en een grote kas een zogenaamd hitte-eiland in de wijk St. Anna in Nijmegen vomden. Dat hier veel moest gebeuren stond voor iedereen wel vast. Met het ‘wat’ hield ik me de afgelopen 3,5 jaren intensief bezig. Een grote uitdaging: behalve de tuinontwerpster was ik ook toekomstig bewoonster van CPO De Getijden. Regelmatig werd mijn kennis, kunde én geduld op de proef gesteld want – zoals Peter, initiatiefnemer van het project en bestuurslid van onze bouwstichting treffend verwoordde: ‘iedereen heeft verstand van tuinieren’. Een traject van een héle lange adem, maar dat mij veel kennis in de breedste zin van het woord heeft opgeleverd.

Opgedane kennis

In een vijftal blogs deel ik deze opgedane kennis graag en hoop dat het zorgzaam en duurzaam omgaan met elke centimeter van het terrein, navolging krijgt. Vele kleine bijdragen samen hebben immers impact op de grote uitdaging die klimaatverandering heet. In het rijtje van anders eten, reizen, wonen, etc. hoort ook het anders inrichten van een tuin en omgeving.

Ine Voets 



Steenbreektrofee 2019 nominatie

De Getijden en Steenbreek

Vele interessante groenprojecten kwamen langs waaronder het CPO-project De Getijden in Nijmegen. CPO staat voor Collectief Particulier Opdrachtgeverschap. Dit project is onlangs genomineerd voor de Steenbreektrofee 2019 (bekendmaking van de prijs vindt plaats op 14 november in Wageningen tijdens de Nationale Groendag). Het is een zeer groeninclusief project en trok daarom de aandacht van Steenbreek: van groene daken, regenwaterinfiltratievoorzieningen, bewonersparticipatie tot groene parkeerplaatsen.

11 Appartementen en 6 woningen

De Lourdes school uit 1927 aan de Veldstraat in Nijmegen bleek ‘liefde op het eerste gezicht’ bij de initiatiefnemers Peter en Winnie. Zij wilden graag de voorwaarden scheppen voor een buurtgemeenschap met het motto ‘wat goeie buren voor elkaar doen’. Een soort woongemeenschap met veel privacy, maar waar sprake is van sociale cohesie. Levensloopbestendig moesten de woningen ook zijn. Het prachtige schoolgebouw in Amsterdamse School-stijl van bouwpastoor de Grood, leende zich uitstekend voor deze te verwezenlijken droom.

De Getijden (tek. Nexit)

Nexit architecten en co.

Nexit architecten uit Arnhem tekende met uiterste zorgvuldigheid en oog voor detail het project: 11 appartementen, een logeerkamer en een gemeenschappelijke ruimte in het oude schoolgebouw en 6 nieuwbouwwoningen op het schoolplein. BIEB (Bouwen In Eigen Beheer) was voor de nodige begeleiding in de arm genomen en het bouwbedrijf Gebroeders van Herpen. Ikzelf was in de hoedanigheid van toekomstig bewoonster én tuinontwerpster ruim 3 jaar betrokken bij de inrichting van het terrein. Eind 2018 verhuisden de eerste van de 27 bewoners naar hun nieuwe stek. Wij betrokken net voor Kerst het middelste nieuwbouwhuis achter op het terrein. De ondergrondse infra was klaar en de terrassen waren aangelegd maar verder was het ploeteren door de modder. Nu, bijna een jaar later, is het hele terrein aangelegd en beplant op enkele vakken na.

Grote en groene uitdaging

Het klimaatadaptief inrichten van het terrein en de tuinen was het uitgangspunt: een mooie, grote uitdaging. Voor mij betekende dat veel recherchewerk, temeer omdat aan vele strenge eisen moest worden voldaan: we hebben hier nl. te maken met een drinkwaterbeschermingsgebied. Dat alles moest geïntegreerd worden met vele functies, rolstoeltoegangelijkheid, de aanwezige bomenopstand, etc. In mijn volgende blogs meer hierover.

Ine Voets



Meerstammig en meer

eetbare tuin dak Inspyrium Ebben - 1 eetbare tuin dak Inspyrium Ebben-2

Deze week een zeer interessante rondleiding gehad op kwekerij Ebben in Cuijk. Jarenlang reed ik de kwekerij regelmatig voorbij met de gedachte: ‘daar moet ik toch eens gaan kijken’ voordat het er echt van kwam. Gewapend met een grote paraplu en rubberlaarzen, genoten we van sprookjesachtige sferen die de grote meerstammige bomen zoals de Betula nigra met zijn afbladderende bast creëerden tot aan (jawel!) meerstammige en met vruchten overladen Cydonia (kweepeer). Maar ook bijzondere vorm- en leibomen en oude fruitrassen worden hier gekweekt en dat sinds 1862. Op 86 percelen met een totaal van 450 ha., verspreid liggend in Cuijk en omgeving, worden hier met veel liefde, geduld en vakkennis bijzondere heesters en bomen jarenlang omringd en dat soms 40 jaar of langer! Biologische mest- en bestrijdingsmiddelen worden ingezet met veel respect voor de omliggende natuur. Zo heeft de das de prachtige ‘bossen’ ontdekt die zich uitstekend lenen voor zijn burcht en ook konijnen zijn regelmatige bezoekers. We eindigen de rit met een stop bij de Prunus avium om ons te trakteren op de heerlijke, bijna zwarte, kersen. Als afsluiter een bezoekje aan de eetbare tuin (1400 m2!) op het dak van het Inspyrium waar zelfs de Granberry zich thuis voelt en waar de bijenkorven niet ontbreken.



In vijf stappen naar een professioneel tuinontwerp – invo nijmegen

De aanleiding was de vraag van een klant, wat nu het verschil is tussen een ontwerp, in één uur gemaakt door de schetsservice bij een tuincentrum, en een ontwerp van mij.

Een schets laten maken is natuurlijk een manier om snel en goedkoop aan een tuinplan te komen voor uw particuliere of bedrijfstuin. Maar of dit leidt tot het meest ideale en duurzame ontwerp dat uw wensen precies vertaalt waarbij vormgeving, bestratings- en plantmateriaal goed op elkaar zijn afgestemd?

Het traject dat ik met mijn klant doorloop bestaat in de regel uit vijf stappen met veel contactmomenten. Een goed ontwerp vraagt nu eenmaal een vrij intensief proces.

 



Voor elke klant en tuin een ander ontwerp

Deze presentatie werd getoond tijdens de Mookerheide Fair 2013 in Molenhoek om een impressie te geven van de mogelijkheden en vooral dat elke klant en elke tuin een individueel ontwerp toekomt.

 



Bomen op mijn tijdslijn (1): Spaanse kers

Z in kerseboom  hinten2  xz_kirschen

Bomen: ze hebben een belangrijke plaats in mijn leven en een bijzondere plek in mijn hart. Als de tuin van de klant het toelaat, neem ik tenminste een boom op in het tuinontwerp en niet alleen vanuit praktische oogpunten zoals het dienen als natuurlijke parasol of als scherm tegen inkijk van buren. Bomen zijn speciaal en veel mensen hebben een band met ze: ik ook.

Ga ik terug naar mijn kindertijd, komen gelijktijdig met de herinneringen aan mensen en gebeurtenissen, ook die aan bomen voorbij. De kersenbomen waaronder we speelden, onze vader een zwembadje bouwde, we in hangmatten van oude dekens en gordijnen bungelden, waarin we klommen, bouwsels maakten en… waaronder we met onze kleine emmertjes stonden als vader hoog verheven op een leer stond en af en toe een handjevol kersen naar beneden gooide. Kreeg je een ‘oorbel’ te pakken, dus twee of drie steeltjes aan elkaar vast, was je de koning te rijk! De drie Spaanse kersenbomen in onze achtertuin vormden voor mij als klein kind een avontuurlijke en tevens beschutte wereld. De takken en het bladerdek prikkelden mijn fantasie en de merels zorgden naast hun ongewenste deelname aan de kersenconsumptie, ’s avonds voor een muzikale omlijsting vanaf de hoogste tak.

Onze verrassing was groot, toen we bijna 13 jaar geleden onze nieuwe stek in Nijmegen bezichtigden en een prachtige Spaanse kers in de achtertuin ontwaardden! De kinderen waren al gelijk verkocht en verknocht: de helrode kersen en de prachtige klimtakken waren niet te weerstaan!